بررسی‌های مدیریت رسانه

بررسی‌های مدیریت رسانه

پژوهش‌های مدیریت رسانه و رویکرد میان‌رشته‌ای

سخن سردبیر

نویسنده
استاد، گروه مدیریت رسانه و ارتباطات کسب و کار، دانشکده مدیریت کسبو کار، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
چکیده
پژوهش‌­های حوزه مدیریت رسانه با هدف درک سازمان­‌ها و شرکت‌های رسانه‌ای و محیط نامطمئنی که در آن فعالیت می‌کنند، ماهیت بین‌رشته‌ای دارد و نه‌تنها وام‌دار نظریه‌های مدیریت و ارتباطات است؛ بلکه از ابتدا پیوند بسیار نزدیکی با نظریه­‌های اقتصادی، روان‌شناسی، فناوری اطلاعات، حقوق و سیاست‌گذاری و... داشته است. این رویکرد بین‏‌رشته‌­ای یکی از نقاط قوت کلیدی پژوهش‌­های مدیریت رسانه محسوب می‌‏شود. درک بین‌‏رشته‌­ای، فارغ از موضوع پژوهش در پژوهش‌­های مدیریت رسانه، سال­‌هاست که در جهان، به‏‌خوبی در آثار پژوهشگران برجسته دیده می‌­شود. آن‏‌ها به‌‏خوبی با کنار گذاشتن تعصب‌­های مرتبط با رشته‌­ها و تخصص­‌های آکادمیک، رویکرد میان‌‏رشته‌­ای را برای حل مسائل صنعت رسانه در پیش گرفته‌­اند. کتاب‌­های انتشاریافته در حوزه مدیریت رسانه، مجله‏‌های معتبر این رشته، رویدادهای علمی مدیریت رسانه و تمامی آثار معتبری که تاکنون در این حوزه تولید شده­‌اند، گویای این ظهور این رویکردند.
این رویکرد بین‌رشته‌­ای ناشی از بازیگران مختلفی بوده است که همیشه در صنایع رسانه‌ای حضوری پررنگ داشته‏‌اند. از سازمان­‌های دولتی گرفته تا بازیگران خصوصی، از روزنامه‌ها و پخش رادیو ـ تلویزیونی گرفته تا پلتفرم‌های بزرگ آنلاین، همگی بازیگران متنوعِ دارای قدمت و قدرت در این صنعت بوده‌­اند. هر کدام از این بازیگران، دغدغه‌­ها و چالش‌­های خاص خود را در صنعت دارند. آینده صنعت رسانه، به کنار هم قرار دادن دیدگاه­‌ها، دانش و تجربیات همه ذی‏نفعان درگیر در این صنعت بستگی دارد. تنها درک کل‌نگر از صنعت رسانه می‌تواند با چالش‌هایی مقابله کند که محیط رسانه‌ای پیچیده و ناپایدار برای مدیریت رسانه‌­ها ایجاد کرده است. حل مسائل سازمان­‌ها/شرکت­های رسانه­ای، مانند تولید محتوای خلاق، توسعه بازار، ایجاد و حفظ مزیت رقابتی پایدار و اینکه چگونه این شرکت­‌ها/ سازمان­‌ها می‌‏توانند نیروهای خود را حفظ و درآمدهای خود را توسعه دهند، از دغدغه­‌های اصلی و کنونیِ پژوهش‌­های مدیریت رسانه محسوب می­‌شود.
 
اکنون پژوهشگران مدیریت رسانه بدون کاربست رویکرد میان‏‌رشته‌­ای و مجهزکردن خود به نظریه­‌ها و ابزارهای حوزه‌­های اقتصاد، فناوری اطلاعات، سیاست‏گذاری و... نمی‌‏توانند مسائل این صنعت را شناسایی کنند و راه­‌حل­‌های متناسب با آن را ارائه دهند. اکنون نیازمند توسعه رشته به‏‌سمت نیازمندی­‌های روز صنعت رسانه‏‌ایم که اگر این جهت‏‌گیری اتفاق نیفتد یا به‏‌کُندی شکل بگیرد، این حوزه به تولید پژوهش­‌های گلخانه‌­ای و به‏‌دور از مسائل واقعی صنعت گرفتار خواهد شد. برای این مهم، بایستی پژوهشگران مدیریت رسانه خود را به ابزارهای نظری و کاربردی از دیگر رشته‌­ها مجهز کنند. بدون در دست‏‌داشتن این ابزار، نمی­‌توان انتظار داشت خروجی این رشته در راستای کمک به صنعت رسانه، قدمی تأثیرگذار بردارد. حتماً مسیر آیندۀ رشتۀ مدیریت رسانه روشن و نویدبخش خواهد بود.

عنوان مقاله English

Media management research and interdisciplinary approach

نویسنده English

Taher Roshandel Arbatani
rofessor, Department of Media management and business communication, Faculty of Business Management, College of Management, University of Tehran, Tehran, Iran.